Drugi dzień Bożego Narodzenia
155 dni do: Drugi dzień Bożego Narodzenia
O Drugi dzień Bożego Narodzenia
Drugi dzień Bożego Narodzenia, obchodzony 26 grudnia, to w Polsce ustawowo wolne od pracy święto państwowe i religijne. W tradycji Kościoła katolickiego jest to wspomnienie świętego Szczepana, pierwszego męczennika, a obyczajowo dzień ten rozpoczyna czas składania wizyt sąsiedzkich oraz radosnego kolędowania.
Historia
Religijny wymiar tego dnia skupia się na postaci świętego Szczepana, diakona jerozolimskiego, który około 36 roku n.e. został ukamienowany za publiczne wyznawanie wiary w Chrystusa. Umieszczenie jego wspomnienia bezpośrednio po uroczystości Narodzenia Pańskiego w kalendarzu liturgicznym miało symbolizować ścisły związek między przyjściem Zbawiciela na świat a gotowością do oddania za Niego życia.
W dawnej Polsce 26 grudnia odgrywał również istotną rolę w cyklu rocznym wsi. Po uroczystej i zarezerwowanej wyłącznie dla najbliższych domowników Wigilii oraz pierwszym dniu świąt, drugi dzień Bożego Narodzenia był momentem odnowienia więzi społecznych. Wiązał się także z wygasaniem rocznych umów o pracę służby i parobków wiejskich, co dawało im krótką swobodę przed podjęciem nowej służby.
Tradycje i obchody
O ile 25 grudnia spędza się w cichym, domowym gronie, o tyle 26 grudnia tradycyjnie otwiera czas otwartych spotkań towarzyskich i odwiedzin u dalszej rodziny oraz znajomych. W wielu polskich parafiach, zwłaszcza w regionach południowych, zachował się staropolski obyczaj święcenia owsa podczas mszy. Po nabożeństwie wierni obsypywali ziarnem księdza oraz siebie nawzajem – co symbolizowało ukamienowanie św. Szczepana, a zarazem miało przynieść urodzaj i zdrowie dla zwierząt gospodarskich. Wieczorem 26 grudnia w wielu miejscowościach w trasę ruszali pierwsi kolędnicy z gwiazdą i szopką, niosąc życzenia pomyślności.
Czy wiesz, że...?
- Święty Szczepan nosi w chrześcijaństwie tytuł Pierwomęczennika (Protomęczennika), ponieważ jako pierwszy oddał życie za wiarę po zmartwychwstaniu Chrystusa.
- Popularne przysłowie „Na święty Szczepan każdy sobie pan” wywodzi się z dawnego prawa wiejskiego, zgodnie z którym parobkowie mogli tego dnia zmienić pracodawcę na kolejny rok.
- W tradycji ludowej poświęcony 26 grudnia owies przechowywano i mieszano z ziarnem siewnym wiosną, wierząc, że zapewni to wyjątkowo obfite plony.
- W krajach anglosaskich 26 grudnia obchodzony jest jako Boxing Day, którego nazwa nawiązuje do dawnego zwyczaju wręczania służbie i ubogim pudełek z datkami.
Daty Drugi dzień Bożego Narodzenia w poszczególnych latach
Często zadawane pytania
Czy drugi dzień Bożego Narodzenia jest dniem wolnym od pracy?
Tak, w Polsce 26 grudnia jest dniem oficjalnie wolnym od pracy na mocy ustawy o dniach wolnych od pracy.
Dlaczego 26 grudnia w kościołach poświęca się owies?
Zwyczaj ten odnosi się do pamiątki ukamienowania św. Szczepana, a w tradycji rolniczej służył wymodleniu urodzaju oraz pomyślności w gospodarstwie na nadchodzący rok.
Czym różni się drugi dzień świąt od pierwszego?
Pierwszy dzień (25 grudnia) ma charakter ściśle rodzinny i skupiony na liturgii narodzin Chrystusa, natomiast drugi dzień (26 grudnia) to czas odwiedzin dalszych krewnych, sąsiadów i rozpoczęcia kolędowania.